1. Home /
  2. Over ons /
  3. KAS Insights /
  4. Shareholder Rights Directive II...

Shareholder Rights Directive II gaat het aandeelhouderschap veranderen

In het tweede kwartaal van 2019 wordt de aanpassing van het shareholder rights directive (SRD II) in de Europese Unie gehandhaafd. De nieuwe eisen die SRD II stelt aan o.a. het stemproces moeten door lidstaten omgezet worden naar nationale wetgeving en uiteindelijk uitgevoerd worden door partijen uit de markt.

04 jun 2018

Deel op  

Door Marnix Driesse

De nieuwe richtlijn heeft als doel om het corporate governance beleid in Europa meer op de lange termijn te focussen en daarnaast tekortkomingen van de oude richtlijn aan te pakken. Deze richtlijn heeft een flinke impact op beursgenoteerde ondernemingen en hun tussenpersonen. De drie belangrijkste consequenties licht ik toe om Nederlandse ondernemingen meer inzicht te geven in de gevolgen van SRD II.

Kort samengevat stelt de nieuwe richtlijn dat de identiteit van aandeelhouders gecommuniceerd moeten worden tussen betrokken partijen en dat uitgevende instellingen bevestiging moeten geven van een uitgebrachte stem. Daarnaast stelt de richtlijn dat institutionele beleggers meer transparantie moeten bieden in hun investerings- en stembeleid. Transparantie is dus een kernbegrip in SRD II, het is naar mijn mening ook nodig dat dit thema onder de aandacht wordt gebracht.

  1. Identificatie van aandeelhouders, informatieoverdracht en het uitbrengen van stemmen

    Een essentieel punt bij het opzetten van communicatie rondom de aandeelhoudersvergadering is de mogelijkheid voor de uitgevende instelling om zijn aandeelhouders te identificeren. Uiteraard zijn de aandeelhouders in beginsel anoniem. Echter, zal in praktijk voor de meeste uitgevende instellingen gelden dat een deel van de aandeelhouders wel bekend is, in het bijzonder de grootaandeelhouders met een belang in de vennootschap groter dan 3%.

    De nieuwe richtlijn geeft uitgevende instellingen het recht om aandeelhouders te identificeren, hier moeten tussenpersonen ook aan meewerken. Lidstaten hebben de ruimte om dit in nationale wetgeving te beperken tot aandeelhouders met een belang in de vennootschap van meer dan 0.5%. Kortom, door de invoering van een nieuwe ondergrens (0.5%) zal de transparantie in het aandeelhouderschap veranderen. Daarbij moet wel de kanttekening worden gemaakt dat in dit proces bescherming van persoonsgegevens van aandeelhouders conform GDPR wetgeving zal moet worden uitgevoerd. Daarnaast stelt SRD II dat, in het geval van elektronische stemmen, uitgevende instellingen (op verzoek) een bevestiging van een uitgebrachte stem moeten versturen naar hun aandeelhouders.

    Door operationele beperkingen van de huidige proxy voting infrastructuur in Nederland wordt de functionaliteit van de aandeelhoudersvergadering geërodeerd. Het is namelijk zo dat door deze beperkingen informatiekanalen in bepaalde gevallen maar één kant op stromen en de informatie vastzit in een beperkt format. Dit geldt vooral voor crossborder voting, waarbij aandeelhouders uit het buitenland stemmen uitbrengen op aandeelhoudersvergaderingen in Nederland. De consequentie van deze eenrichtingsweg is dat de uitgevende instelling wel een instructie ontvangt waarop staat wat de aandeelhouder heeft gestemd, maar dat de ratio achter deze stem totaal onduidelijk is. Dit zorgt ervoor dat de vennootschap dus ook niet weet hoe het zijn beleid moet aanpassen (of juist niet) om aan de wensen van zijn aandeelhouders te kunnen voldoen. Ook zorgt deze eenrichtingsweg ervoor dat een buitenlandse aandeelhouder vaak geen bevestiging van zijn stem krijgt (hier stond ik zelf wel even van te kijken).

    Wat opvalt is dat verschillende autoriteiten al aansturen op verbetering van aandeelhouderscommunicatie, dit is terug te zien in de nieuwe U.K. corporate governance code. De code stelt dat wanneer een significante minderheid (>20%) “tegen” stemt op een bepaald agendapunt, de vennootschap in dialoog moet met zijn aandeelhouders om te achterhalen waar deze onvrede vandaan komt.

    Op dit moment is het effect van het uitbrengen van een stem op het beleid van de vennootschap marginaal, bovendien weten aandeelhouders vaak niet eens of hun stem is meegerekend. Dit demotiveert de (buitenlandse) aandeelhouders om betrokken te zijn bij de vennootschap. De mogelijkheid om een toelichting te geven bij de stempunten -samen met het bevestigen van een uitgebrachte stem- zal naar mijn mening dus de functionaliteit van de aandeelhoudersvergadering een stuk verbeteren. Het identificeren van de aandeelhouders is hierin een belangrijke eerste stap, vervolgens is het zaak dat er een efficiënt communicatiekanaal kan worden opgezet.

    Ik denk dat het voor uitgevende instellingen en tussenpersonen in Nederland goed is om na te denken over welke platformen er op dit moment gebruikt worden bij het uitbrengen van stemmen. Het identificeren van aandeelhouders en het faciliteren van een efficiënt communicatiekanaal vergt grote innovatie van deze platformen en de onderliggende structuur, dit is iets waar wij ons bij KAS BANK mee bezig houden. We hebben zelf een platform ontwikkeld op basis van blockchain-technologie dat meegaat met de nieuwe richting van deze wetgeving; Voteroom

  2. Transparantie en betrokkenheid van institutionele beleggers, vermogensbeheerders en stemadviesbureau's

    De Europese Commissie zal institutionele beleggers aansporen om een engagement beleid te voeren dat gericht is op de lange termijn. In dit beleid moet gedefinieerd worden hoe institutionele beleggers en vermogensbeheerders de vennootschappen waarin zij investeren monitoren, niet alleen vanuit financieel oogpunt maar er moet bijvoorbeeld ook gelet worden op de kapitaalstructuur en ESG gerelateerde zaken. Daarnaast zullen institutionele beleggers en vermogensbeheerders het onderling afgesproken investeringsbeleid en (de uitvoering van) het mandaat moeten verantwoorden.

    Stemadviesbureaus zullen ook beter gereguleerd worden, zij moeten voortaan aan een voorgeschreven gedragscode voldoen. Bovendien zullen zij jaarlijks moeten rapporteren over hun onderzoeken in de markt en hoe die zich verhouden tot hun aanbevelingen. In grote lijnen moeten ze ook kunnen rapporteren hoe zij tot hun aanbevelingen zijn gekomen en met wie zij hiervoor hebben samengewerkt.

    Eind mei heb ik samen met Henk Brink de Distributed Ledger Technology (DLT) taskforce van de Europese Centrale Bank in Frankfurt geïnformeerd over blockchainstemmen op aandeelhoudersvergaderingen. Deze taskforce is in het leven geroepen door de AMI-SeCo (Advisory Group on Market infrastructures for Securities and Collateral) en heeft als doelstelling de transparantie in het aandeelhouderschap te verbeteren. Er zaten experts van verschillende organisaties aan tafel; het Europese Parlement, de Europese Commissie, Central Securities Depositories (CSD’s), custodians, Euroclear en Euro CCP. We hebben de Voteroom applicatie van KAS BANK gepresenteerd en besproken in het licht van SRD II. Er ontstond een interessant gesprek over Voteroom, de taskforce merkte op dat innovatieve applicaties zoals Voteroom een goede bijdrage kunnen leveren aan de transparantie van zowel het investeringsbeleid van institutionele beleggers als het bestuur van beursgenoteerde instellingen. De Voteroom applicatie maakt beleids- en investeringsbeslissingen inzichtelijk door het opzetten van transparante informatiekanalen met, onderliggend, een overzichtelijke infrastructuur op basis van blockchain-technologie.

    Ik denk dat dit soort adviesorganen erg nuttig zijn omdat ze al de betrokken partijen uit de markt met elkaar aan tafel zetten. Zo kunnen ze dit soort veranderingen met elkaar afstemmen. Het komt namelijk vaak voor dat er een grote discrepantie bestaat tussen de eisen uit Europese richtlijnen en de capabiliteit van de markt, deze vergaderingen kunnen die discrepantie mitigeren.

  3. Beloningsbeleid en transacties met verbonden partijen

    Say-on-pay is een belangrijk aspect van de nieuwe richtlijn. Uitgevende instellingen moeten de inhoud van het beloningsbeleid voor bestuurders en een remuneratierapport delen met hun aandeelhouders, vervolgens moet dit goedgekeurd worden op de vergadering. Op dit moment is Nederland overigens één van de weinige landen die een aandeelhoudersstem kent ten aanzien van beloningen, het remuneratierapport zal daarentegen wel een vernieuwing zijn.

    In de huidige wetgeving wordt er naar mijn mening te weinig gedaan aan de belangenverstrengeling tussen grote en kleine aandeelhouders. Dit pakt steeds goed uit voor de grootaandeelhouders aangezien de machtsverhouding binnen de vennootschappen compleet scheef is. Dit komt onder andere door de onderhandelingspositie van grootaandeelhouders ten opzichte van kleine aandeelhouders. Vennootschappen sluiten vaak transacties met grootaandeelhouders die op lange termijn vooral in het belang zijn van de grootaandeelhouders zelf en niet van de vennootschap. De Europese Commissie (EC) ziet ook dat dit gebeurt en heeft daarom de richtlijn aangescherpt.

    Transacties met partijen die gerelateerd zijn aan de vennootschap moeten nu publiek bekend gemaakt worden en goedgekeurd worden door de aandeelhouders, de Raad van Bestuur en/of de Raad van Commissarissen. Met deze aanpassing beoogt de EC het belang van kleine aandeelhouders te behartigen. Het is echter niet evident dat dit doel ook gehaald wordt met de nieuwe richtlijn, hier worden interessante discussies over gevoerd. Er blijft nog ruimte voor lidstaten om in de nationale wetgeving een verbonden partij niet pertinent uit te sluiten van stemming over een transactie tussen die betreffende partij en de vennootschap. Hierdoor kan de verbonden partij dus nog steeds misbruik maken van zijn machtspositie.

 

Nog een jaar te gaan, de klok tikt!

De klokt tikt als het gaat om de implementatie van de nieuwe richtlijn, lidstaten moeten ervoor zorgen dat lokale wetgeving uiterlijk 10 juni 2019 van kracht is. Desondanks het feit dat dit soort implementatie deadlines vaak niet gehaald worden is het inmiddels wel zaak dat betrokken partijen gaan nadenken over hoe zij aan deze nieuwe wetgeving kunnen voldoen De klokt tikt!

Woensdag 6 juni geven Marnix Driesse en Otto Hulst een interessante presentatie over Blockchainstemmen tijdens het FD PensioenPro jaarcongres. 

Otto Hulst

Interesse in Voteroom?

Otto Hulst

Innovation Lead KAS Lab
+31 (0)20 - 557 2537