1. Home /
  2. Over ons /
  3. KAS Insights /
  4. MiFID II maakt de beleggingswereld...

MiFID II maakt de beleggingswereld transparanter én complexer

MiFID II is op 3 januari 2018 in werking getreden. De financiële sector moest de zeilen flink bijzetten om op tijd klaar te zijn voor de nieuwe richtlijn. Nu, zeven maanden na de invoering, kijken we in gesprek met onze Treasury-specialisten Geert Jan Kremer, Marc Schäfer en Bas van Bruggen naar wat de nieuwe regelgeving voor impact heeft gehad op de financiële sector. Heeft MiFID II de gewenste verandering gebracht en welke effecten zien we in de sector?

15 aug 2018

Deel op  

Transaction reporting staat op de rails

Wat MiFID II in ieder geval voor effect heeft gehad, is dat de informatiestromen behoorlijk zijn toegenomen. Dat zorgt ervoor dat veel financiële instellingen worstelen met de nieuwe rapportageplicht; transaction reporting. “Transaction Reporting is ons niet vreemd. We deden het al onder MiFID I, alleen is de opzet en bandbreedte onder MiFID II flink uitgebreid”, zegt Geert Jan. Het verkrijgen van de juiste data en informatie uit de verschillende systemen en platformen zorgt voor de nodige complexiteit. Binnen onze organisatie hebben we Trade Reporting grotendeels geautomatiseerd en dat betekent dat wij de standaard trades direct kunnen rapporteren. Wij maken gebruik van twee systemen en dat maakt het relatief makkelijk en overzichtelijk om deze rapportages te verwerken. We waren op tijd klaar maar wij hebben, net als de leveranciers van deze platformen, lang moeten wachten op de ‘reporting standards’ van de ESMA. Deze vertraging werkte binnen de gehele keten door; het bekende domino-effect. Er zijn nu nog steeds veranderingen door te voeren om alles geheel op de rails te houden.

De rapportageverplichting zorgt ervoor dat er tot maximaal 65 velden gevuld moeten worden per trade. Dit gaat bij ons automatisch. Wij verwachten alleen niet dat het hierbij blijft. Securities Financing Transactions Regulation (SFTR) maakt volgend jaar zijn opwachting. Na de invoering van die richtlijn zal de rapportageplicht verder toenemen en zal er nog meer moeten worden gerapporteerd aan de toezichthouder. Verder verwachten wij dat het aantal rapportages daarna nog groter gaat worden; de rapportageplicht is niet beperkt tot deze regelgevingen.

Na de eerste rapportages, merkten wij op dat trade repositories goed zijn ingericht op de nieuwe reporting standard. Maar ‘the devil is in the detail’, de niet standaard-trades vergen veel extra (handmatig) werk en deze zorgen voor de nodige complexiteit. Derivaten die buiten Europa worden verhandeld, hoeven bijvoorbeeld niet te worden gerapporteerd. Maar wat als de onderliggende waarden zowel in de Verenigde Staten als in Europa aan de beurs zijn genoteerd? Neem het Amerikaanse Google, waarvan de aandelen zowel via Wall Street als de Deutsche Börse verhandeld worden. Indien derivaten op deze aandelen worden aan- of verkocht buiten Europa dan moeten deze transacties onder MiFID II gerapporteerd worden.

Kostentransparantie

Eén van de belangrijkste doelstellingen van MiFID II is gericht op betere beleggersbescherming. Daarbij is kostentransparantie een nieuw onderwerp binnen deze richtlijn en worden beleggingsinstellingen geacht om ex-ante een inschatting van alle kosten te verstrekken en het ex-post de werkelijke kosten te verstrekken. Zolang de kostenopbouw redelijk recht-toe-recht-aan is, is dit geen issue. Maar als allerlei kosten verborgen zitten kan dit een flinke uitdaging zijn. MiFID II is zeer uitgebreid en handhaven van alle onderdelen is op dit moment ondoenlijk voor de AFM. Maar deze beleggersbescherming is wel een onderdeel waarop van het begin aandacht zal zijn en aanbieders dienen dus extra zorgvuldig te zijn. 

Researchkosten niet doorbelast

In Nederland gold al een provisieverbod voor beleggingsinstellingen die beleggingsdiensten verlenen aan niet-professionele beleggers, zoals bijvoorbeeld particuliere beleggers. Met de introductie van MiFID II is dit verbod aangescherpt en is het provisieverbod ook van toepassing op professionele beleggers.

In de markt wordt geklaagd over het feit dat de researchkosten ‘kunstmatig’ laag worden gehouden en daardoor de research zelfs onder de kostprijs wordt verstrekt. De oude werkwijze blijft gehandhaafd. Daarmee schiet de richtlijn zijn doel voorbij. De vraag moet hierbij worden gesteld of MiFID II (of andere regelgeving) moet worden ingesteld om dit tegen te gaan, zo merkt Geert Jan op. Zouden vermogensbeheerders niet meer tekst en uitleg moeten (willen) geven aan hun klanten, zodat zij actief een dialoog kunnen voeren over research en de kosten die daaraan verbonden zijn? Zij kunnen dan onderling bepalen wat zij daar voor over hebben, een gezonde tariefonderhandeling kan geen kwaad.

Op termijn kunnen we ons opmaken voor MiFID III

MiFID II is zoveel complexer dan MiFID I. Daarnaast is er nog een aantal open eindjes in de richtlijn . Deze vragen om een nadere verklaring. Een reporting standaard is een reporting standaard, dat is vrij helder beschreven en vastgelegd. Maar de grijze gebieden vragen om duidelijke opheldering van de ESMA. Neem bijvoorbeeld de term ‘voldoende geschoold personeel’ voor een gedegen klantadvies, dit is en blijft vaag en zorgt voor veel vragen binnen de sector. De ESMA zal de komende maanden de vragen en open eindjes verzamelen om vervolgens meer duidelijkheid te geven.

We kunnen concluderen dat de financiële sector goed zijn best heeft gedaan om ‘MiFID II-proof’ te zijn en MiFID II lijkt effect te hebben op de markt. De vraag is echter voor wie het effect heeft gerealiseerd. Voor de toezichthouder is het transparanter geworden. De OTC-handel is bijvoorbeeld nagenoeg weg, één van de doelen van MiFID II. De particuliere beleggers lijken ook beter beschermd en daar ‘betalen zij een hogere prijs voor’. Of het voor de marktpartijen inzichtelijker en transparanter is geworden, dat is de vraag. Wel valt nu, ruim een half jaar later, te merken dat er door veel partijen in de markt minder aandacht hoeft te worden besteed aan wat de exacte wet- en regelgeving inhoudt en de vrijgekomen extra aandacht te richten op de klant.

We kunnen uit MiFID II herleiden dat het hier waarschijnlijk niet bij zal blijven. Op termijn kunnen we ons ongetwijfeld opmaken voor de komst van MiFID III. Ga er in ieder geval niet blind vanuit dat MiFID II het eindstation is, de EU lijkt gewend te raken aan zulke zware wet- en regelgeving en dat lijkt een voorbode voor nieuwe richtlijnen en rapportageverplichtingen. Uiteraard blijven wij de ontwikkelingen rond MiFID II en andere nieuwe richtlijnen in de gaten houden en brengen u tijdig op de hoogte van interessante ontwikkelingen.

Geert Jan Kremer

Meer weten over MiFID II?

Geert Jan Kremer

Managing Director Treasury
+31 (0)20 557 5345